POSLEDNJA SRPSKA OAZA JEDINSTVENIH ŽIVOTINJSKIH I BILJNIH VRSTA! Pašnjaci velike droplje fenomen prirode na severu Banata (FOTO)

LU Perjanica

08:50 Srbija 0

V. N. | 22. 05. 2020.

POSLEDNJA SRPSKA OAZA JEDINSTVENIH ŽIVOTINJSKIH I BILJNIH VRSTA! "Pašnjaci velike droplje" fenomen prirode na severu Banata (FOTO)

Jedina staništa velike droplje i orla krstaša u Srbiji nalaze se na severu Banata, u blizini mesta Mokrin

Specijalni rezervat prirode "Pašnjaci velike droplje" jedino je stanište ovih velikih ptica u Srbiji i jedno od retkih u Evropi i svetu. Ustanovljen odlukom Vlade Srbije 1997. godine, obuhvata okolinu Mokrina, Ostojićeva, Sigeta i Jazova.

Traži se mužjak

S obzirom na to da je broj jedinki velike droplje tokom godina naglo smanjen, postavlja se pitanje šta treba učiniti kako bi se sprečilo nestajanje ove veličanstvene retke ptice.
- Potrebno je za početak podići upravljanje zaštićenim prirodnim dobrom na znatno viši nivo, a nakon toga kada se stanje staništa stabilizuje i steknu uslovi za neometan razvoj započeti ozbiljan program introdukcije, što zahteva ogromna finansijska sredstva i neće biti jednostavno - tvrdi Anita Sučić iz Udruženja velika droplja.
U Lovačkom udruženju „Perjanica" kažu da čine sve što je u njihovoj moći da se populacija droplje popravi.
- Na 115 hektara u rezervatu podigli smo ogradu i primenili mere zaštite gde sejemo pogodnu kulturu za hranjenje velike droplje. Takođe, u pregovorima smo sa Mađarima da nam daju jednu mušku jedinku, kako bi se povećala populacija. Mi smo imali četiri mužjaka, ali su svi odleteli u rezervat u Mađarskoj - kaže Božin.

Kikinda nije poznata samo po najvećem prirodnom staništu zaštićene sove utine. Velika droplja, jedna od najvećih ptica Evrope, izabrala je svoj dom na najočuvanijem i najvećem stepskom području u Srbiji, na severu Banata u opštinama Kikinda-Čoka-Novi Kneževac. Borbu za opstanak ove veličanstvene ptice preuzelo je na sebe Lovačko udruženje "Perjanica" iz Mokrina i Udruženje za zaštitu velike droplje.

- Između Prvog i Drugog svetskog rata velika droplja je bila lovna divljač, a tek od 1945. stavljena je zabrana za njen lov. U prirodnom rezervatu zaštićeno je pet vrsta životinja i desetak biljaka - napominje Bogica Božin, predsednik Lovačkog udruženja „Perjanica", čiji lovočuvari obilaze, čuvaju gnezda i vode računa o broju i stanju ptica.

Droplja je uvrštena na svetsku Crvenu Listu ugroženih vrsta kojima preti izumiranje i kao takva, zakonom je zaštićena kao prirodna retkost. Smatra se da je početkom 20. veka u Vojvodini živelo preko 1.000 velikih droplji, ali je već sredinom 20. veka brojnost spala na svega nekoliko desetina jedinki. Dok ih je na severu Banata 1930. godine bilo 350, sada je registrovano ispod 20 jedinki.

- Najveći uzrok pada broja jedinki u populaciji velike droplje u Vojvodini jeste uništavanje prirodnog staništa, u najvećoj meri putem preoravanja pašnjaka. Veliki problem jeste i uznemiravanje, s obzirom da se radi o veoma osetljivoj vrsti. Globalno je ugrožena vrsta. Naše droplje pripadaju srednjeevropskoj populaciji, čiji je najveći deo i najstabilnija populacija u Mađarskoj gde ima oko 1.500 jedinki. U svetu velika droplja nastanjuje širok prostor od Rusije preko Srednje Evrope do Španije - kaže Anita Sučić iz Udruženja za zaštitu velike droplje koje se između ostalog bavi i naučno-istraživačkim radom u okviru kojeg se trenutno sprovodi projekat istraživanja flore i faune rezervata koji sufinansira Ministarstvo zaštite životne sredine.

LU Perjanica

Velika droplja (Otis tarda)

S druge strane, predsednik Lovačkog udruženja "Perjanica" kaže da uticaj čoveka nije jedini uzrok drastičnog smanjenja broja jedinki velike droplje. Jedan od značajnih izazova u upravljanju njenom populacijom je kontrola predatora.

- Najveći gubitak jedinki velike droplje nastao je migracijom stanovništva i napuštanjem obližnjih salaša, zbog čega je došlo do zamiranja tradicionalnog pašarenja. Potom, prirodni neprijatelji legla droplje su grabljivice, među kojima su najznačajnije svraka, lisica, siva vrana, jazavac i divlja svinja - ističe Bogica Božin. 

Pronađena nova vrsta

U SRP "Pašnjaci velike droplje" pronađene su nove vrste osolike muve na svetu koje su opisane kao nove za nauku Eumerus pannonicus i Eumerus anaticus od ukupno 30 vrsta koliko je zabeleženo u ovoj značajnoj prirodnoj baštini.
 

LU Perjanica

Osolika muva nova vrsta Eumerus panonicus

- Pripadaju istoj grupi, čiji je centar raznovrsnosti srednja Azija, a čiji ostali predstavnici žive na visokoplaninskim travnatim ekosistemima. Njihovo  prisustvo u Vojvodini predstavlja reliktni ostatak faune nekadašnje Panonske nizije koja obitava u ostrvskim fragmentima sačuvane stepe. Razviće i opstanak ovih osetljivih organizama vezani su za stepske biljke, koje su mahom isčezle sa šireg područja - objašnjava Anita Sučić.

Velika droplja je jedna od najkrupnijih ptica naše faune. Spada u najveće letače na svetu. Mužjaci teže i do 20 kilograma, pa im je potreban zalet i moraju da se zatrče da bi poleteli. Zanimljivo je da ih upravo zbog toga nazivaju i potrk.

- Impozantan mužjak može da dostigne dužinu do jednog metra, težinu oko 20 kilograma, dok je ženka teška oko 8 kilograma. Raspon krila doseže čak 2 i po metra, a u jednom letu pređe do 100 kilometara. U SRP "Pašnjaci velike droplje" registrovana su i dva gnezda orla krstaša, jedina u Srbiji - ističe Božin.

Na površini od 6.790 hektara zaštićenog područja, različiti tipovi tla uslovili su postojanje interesantnog kompleksa biljnih i životinjskih zajednica. SRP "Pašnjaci velike droplje" predstavlja pravi mozaik stepskih, slatinskih, livadskih, močvarnih i oraničnih ekosistema, sa retkim biljnim i životinjskim vrstama, među kojima se svakako svojom atraktivnošću ističe velika droplja. Tu su i hajdučka trava i slatinski vijuk, lepljivi pucavac, žalfija, različak, grahorica i crveni čkalj. Prisutne su ptice pevačice zaštićene zakonom kao prirodne retkosti -stepska treptaljka i obična travarka, zatim su tu plava vetruška, pčelarica, eja  ivadarka, ćurlikovac, bela roda, glodar tekunica, osolika muva...

U sklopu SRP "Pašnjaci velike droplje" sagrađen je i Vizitorski centar koji se nalazi oko 3,5 kilometara severozapadno od sela Mokrin kod Kikinde.


Pravila komentarisanja:

Komentare objavljujemo prema vremenu njihovog pristizanja. Prednost u objavljivanju komentara imaće registrovani korisnici. Molimo Vas da ne pišete komentare velikim slovima, kao i da vodite računa o pravopisu.

Redakcija Informer.rs zadržava pravo izbora, brisanja komentara, ili modifikacije komentara koji će biti objavljeni. Prema Zakonu o informisanju zabranjeno je objavljivanje svih sadržaja koji podstiču diskriminaciju, mržnju ili nasilje protiv lica ili grupe lica zbog njihovog pripadanja ili nepripadanja određenoj rasi, veri, naciji, etničkoj grupi, polu ili zbog njihovog seksualnog opredeljenja.

Nećemo objavljivati komentare koji sadrže govor mržnje, psovke i uvrede. Sadržaj objavljenih komentara ne predstavlja stavove redakcije Informera ili portala Informer.rs, već isključivo stavove autora komentara.

Sugestije ili primedbe možete da šaljete na [email protected]