Ruski Mi-17 u sedištu CIA! Otkriveno za koje tajne operacije su ga Amerikanci koristili (VIDEO)

Ruski Mi-17, koji se danas nalazi u sedištu CIA, doveo je prve Amerikance u Avganistan samo 15 dana nakon napada 11. septembra. Povodom 25. godišnjice njegove istorijske misije, CIA je obnovila letelicu i vratila joj izgled i boje koje je imala 2001. godine.

Ovaj Mi-17 nije običan vojni helikopter. On je postao jedan od simbola prvih dana američkog rata u Avganistanu.

Samo 15 dana nakon napada 11. septembra 2001, 26. septembra, CIA je poslala prvi američki tim u Avganistan. Sedmočlani tim, predvođen iskusnim operativcem Gerijem Šrouenom stigao je u dolinu Pandžšir upravo ovim, ruski proizvedenim, ali za CIA modifikovanim Mi-17. Misija je dobila kodno ime "Lomilac vilice" (jawbreaker).

Helikopter je prethodno prepravljen za potrebe CIA-e. Instrumenti su prilagođeni američkim operaterima, a na pojedinim mestima su čak ručno ispisani engleski prevodi preko ćiriličnih oznaka.

Bio je napravljen za ono što je CIA tada najviše tražila: izdržljivost, veliki teret i sposobnost letenja u ekstremnim uslovima.

Na svom prvom istorijskom letu morao je da pređe Hindu Kuš i prevoj Anjuman na oko 4.400 metara nadmorske visine. Helikopter je bio izuzetno opterećen ljudima, oružjem, gorivom i opremom. Ipak, stigao je do svog odredišta i prevezao prve američke operativce iza neprijateljskih linija.

Zanimljivo je da helikopter u početku nije imao oznake koje bi ga jasno identifikovale kao savezničku letelicu. Posada je zato na repnim horizontalnim stabilizatorima iscrtala američku zastavu i oznaku "USA" koje su mogle da vide samo letelice iznad nje.

Pošto nisu imali plavu boju, zastava je bila izvedena samo u crvenoj i beloj. U Avganistanu je zatim dobio broj 91101, kao direktnu posvetu žrtvama napada 11. septembra.

Ovaj Mi-17 nije odradio samo jedan istorijski let. Prema podacima CIA, proizveden je 1991. godine, a tokom službe za Agenciju učestvovao je u čak 310 misija u Avganistanu.

Poslednji put je poleteo 2012. godine. Služio je za prevoz ljudi, opreme i materijala u jednom od najtežih terena na svetu.

Godine 2018. helikopter je stigao u sedište CIA u Lengli, u Virdžiniji. Godinu kasnije postavljen je kao muzejski eksponat na posebno uređenom prostoru koji podseća na avganistanski teren, a 25 godina nakon prvog leta, CIA ga je ponovo restaurirala i vratila mu izgled iz 2001. godine.

Od sovjetskog transportnog helikoptera do jednog od najpoznatijih aviona u istoriji CIA, ovaj Mi-17 danas stoji u sedištu Agencije kao svojevrsni spomenik operaciji koja je počela samo 15 dana nakon 11. septembra.

BONUS VIDEO