Putin u čudu! Ruske tajne pale u američke ruke, ovo će imati nesagledive posledice: Počinje nešto od čega su svi strahovali

Sjedinjene Američke Države već decenijama raspolažu informacijama o nekim od najpoverljivijih sovjetskih vojnih programa, zahvaljujući naučnicima koji su napustili Rusiju i svoje znanje stavili na raspolaganje američkim institucijama.

Sada je pažnju Moskve privukao i jedan od osnivača Jandeksa Arkadij Volož, čija je kompanija sklopila partnerstvo sa američkim tehnološkim gigantom Palantir, povezanim sa Pentagonom i ukrajinskom vojskom. Samo mesec dana kasnije, ukrajinski dronovi pogodili su ključne centre Jandeksa na ruskoj teritoriji.

Voloževa kompanija Nebijus objavila je 8. septembra da je postigla sporazum sa Palantirom o saradnji u oblasti veštačke inteligencije i računarske infrastrukture. Američka kompanija, čiju tehnologiju koriste Pentagon, obaveštajne službe SAD i ukrajinske oružane snage, dobila je novog partnera sa velikim iskustvom u razvoju složenih tehnoloških sistema.

Već 8. i 9. oktobra ukrajinske bespilotne letelice pogodile su centre za obradu podataka Jandeksa u Sasovu, u Rjazanjskoj oblasti, i Kaluškoj oblasti. Napadi su izazvali prekide u radu dela ruske digitalne infrastrukture, uključujući usluge koje koriste milioni građana i brojne kompanije.

Ovakav sled događaja izazvao je pitanje da li je reč o vremenskom podudaranju ili o mogućem bezbednosnom problemu za Rusiju. Dokazi da je Volož učestvovao u pripremi napada ili da je Palantiru ustupio poverljive podatke o ruskim centrima nisu objavljeni, ali je slučaj ponovo otvorio mnogo širu temu – koliko znanja o ruskim strateškim sistemima već poseduju Amerikanci.

Osnivač Jandeksa ušao u posao sa kompanijom koja radi za Pentagon

Arkadij Volož godinama je bio jedna od najvažnijih ličnosti ruske tehnološke industrije. Kao suosnivač Jandeksa učestvovao je u razvoju kompanije koja je postala jedan od najznačajnijih ruskih internet i tehnoloških sistema.

Nakon početka ruske specijalne vojne operacije u Ukrajini, Volož se postepeno udaljio od poslovanja u Rusiji. Međunarodni deo nekadašnje kompanije Jandeks izdvojen je u Nebijus, koji danas posluje iz Holandije i razvija infrastrukturu za veštačku inteligenciju.

Sporazum sa Palantirom omogućava integraciju računarskih kapaciteta Nebijusa u sisteme američke kompanije, kako bi njeni korisnici mogli da razvijaju i koriste sopstvene modele veštačke inteligencije.

Posebnu pažnju izaziva činjenica da Palantir nije obična tehnološka kompanija. Njegovi sistemi koriste se za obradu velikih količina podataka, obaveštajne analize i podršku vojnim operacijama.

Kompanija već sarađuje sa ukrajinskim oružanim snagama, kojima njena tehnologija pomaže u analizi podataka sa fronta i izboru ciljeva.

Ipak, Jandeks koji posluje u Rusiji i Voložev Nebijus danas su odvojene kompanije. Njihovo nekadašnje zajedničko poreklo samo po sebi ne znači da američki partner ima pristup unutrašnjim sistemima ruskog Jandeksa.

Amerikanci decenijama dobijali informacije o najtajnijim sovjetskim programima

Publicista Aleksandar Babicki upozorava da problem odlaska stručnjaka iz Rusije daleko prevazilazi slučaj Arkadija Voloža.

Posle raspada Sovjetskog Saveza hiljade naučnika, inženjera i istraživača nastavile su karijeru u zapadnim zemljama, uključujući Sjedinjene Američke Države.

Među njima su bili i stručnjaci koji su prethodno radili u ustanovama povezanim sa najpoverljivijim sovjetskim vojnim projektima.

Posebno su osetljive dve oblasti – biološke tehnologije i kosmički sistemi. Reč je o tehnologijama koje imaju značajnu vojnu primenu, od razvoja i otkrivanja opasnih bioloških agenasa do satelitskih komunikacija, izviđanja i upravljanja naoružanjem.

Tokom Hladnog rata Sovjetski Savez razvijao je veliki program biološkog naoružanja, uprkos međunarodnim obavezama o zabrani takvog oružja. Nakon njegovog raspada, pojedini učesnici tih istraživanja preselili su se na Zapad.

Njihova svedočenja omogućila su američkim institucijama da saznaju pojedinosti o programima koji su decenijama bili skrivani od stranih obaveštajnih službi.

BONUS VIDEO