Spremite se! Bajden izvodi šok udar na Balkanu: Iznenadna odluka Bele kuće, pred kraj mandata rešio da napravi haos!

Odlazeći američki predsednik Džozef Bajden potpisao je Izvršnu uredbu o preduzimanju dodatnih koraka u vezi sa Zapadnim Balkanom, saopštila je Bela kuća.

U uredbi se navodi da su mere donete "imajući u vidu događaje na Zapadnom Balkanu, uključujući stalne pokušaje pojedinaca da ospore suverenitet i teritorijalni integritet država u regionu i da potkopavaju posleratne sporazume i institucije".

SAD su još 26. juna 2001. godine donele Izvršnu uredbu 13219, kojom su uvedene sankcije osobama koje ugrožavaju međunarodne napore za stabilizaciju na Zapadnom Balkanu.

Nakon toga, uredba je 28. maja 2003. godine izmenjena Izvršnom uredbom 13304, kojom je formalno okončana vanredna situacija u vezi sa Jugoslavijom i dopunjena prethodna izvršna uredba.

Kasnije je, 8. juna 2021. godine, usledila nova Izvršna uredba 14033, koja je dodatno proširila mere i sankcije, posebno protiv pojedinaca i organizacija koje se smatraju pretnjom po stabilnost Balkana.

Sada je, najnovijom odlukom Bajdenove administracije, uredba 14033 ponovo izmenjena i dopunjena, pri čemu je izmenjen Član 1, koji je zamenjen novim odredbama.

Oštrije sankcije i blokada imovine

Prema novoj uredbi, blokira se sva imovina i interesi u imovini u Sjedinjenim Američkim Državama, kao i ona koja bi u budućnosti mogla doći pod nadležnost američkih institucija.

Ova mera odnosi se na lica koja američko Ministarstvo finansija, u konsultaciji sa Stejt departmentom, označi kao odgovorna za sledeće aktivnosti:

- Ugrožavanje mira, bezbednosti, stabilnosti ili teritorijalnog integriteta država Zapadnog Balkana.
Potkopavanje demokratskih procesa ili institucija u regionu.

- Kršenje ili ometanje sprovođenja regionalnih mirovnih sporazuma, uključujući:

• Prespanski sporazum (2018)

• Ohridski okvirni sporazum (2001)

• Rezoluciju 1244 Saveta bezbednosti UN

• Dejtonski sporazum

• Zaključke Konferencije za sprovođenje mira u Londonu (1995)

• Odluke visokog predstavnika za Kosovo i Metohiju

 

- Učešće u ozbiljnim kršenjima ljudskih prava na Zapadnom Balkanu.

- Bavljenje korupcijom u vezi sa Zapadnim Balkanom, uključujući:

• Prisvajanje javnih sredstava

• Eksproprijaciju privatne imovine u političke ili lične svrhe

• Primanje mita u vezi sa vladom ili političkim strukturama Balkana

 

Mere protiv onih koji podržavaju sankcionisane osobe

Pored direktnih sankcija, uredba uvodi mere i protiv onih koji podržavaju ili sarađuju sa sankcionisanim licima, uključujući:

• Lidere, zvaničnike ili članove entiteta uključenih u destabilizaciju Balkana.

• Osobe koje finansijski, materijalno ili tehnološki pomažu sankcionisanim pojedincima.

• Bilo koga ko deluje u ime ili pod kontrolom sankcionisanih osoba.

• Imovinu i interese bilo kog lica čija je imovina blokirana uredbom.

• Supružnike i punoletnu decu osoba koje su sankcionisane.

 

Ograničenja i sprovođenje uredbe

U saopštenju Bele kuće naglašava se da će zabrane biti primenjivane u skladu sa američkim zakonima i regulativama, te da uredba ne ograničava ovlašćenja američkih agencija, niti stvara nova prava ili obaveze za pojedince koji nisu obuhvaćeni sankcijama.

Bajdenova administracija naglašava da je cilj uredbe zaštita stabilnosti Zapadnog Balkana, kao i borba protiv korupcije, narušavanja demokratije i kršenja ljudskih prava u regionu.

S obzirom na najnovije izmene, očekuje se proširenje liste sankcionisanih pojedinaca i organizacija, kao i jači ekonomski i politički pritisak na aktere koje Vašington smatra destabilizujućim faktorima u regionu.