Zaboravljeni srpski glumac: Snimio preko 100 holivudskih filmova i ljubio slavne lepotice

Svetislav Ivan Petrović, srpski glumac koji je igrao u više od sto holivudskih filmova i ljubio slavne glumice, danas je gotovo zaboravljen.

Rođen 1896. godine u Novom Sadu, tada delu Austrougarske, još kao mlad preselio se u Nemačku. U Nemačkoj je snimio veliki broj filmova, a potom i u Americi, gde je njegova karijera nastavila uzlaznom putanjom.

U Holivud je kročio tokom dvadesetih godina prošlog veka, kada je snimio veliki broj nemih filmova.

Zahvaljujući moćnom glasu, uspeo je da preživi prelazak na zvučni film, što je mnogim velikim zvezdama nemog filma bilo nemoguće.

Foto: Profimedia

Bio je visok, markantan i zgodan, često je tumačio aristokrate, oficire, sveštenike, ali i fatalne ljubavnike, a partnerke su mu bile neke od najpoznatijih glumica tog doba, uključujući Marlen Ditrih i našu Ite Rinu.

Po povratku u Novi Sad 1928. godine, tokom posete roditeljima i sestrama, Petrovića je dočekalo oduševljenje. Desetine hiljada građana pozdravilo ga je u Beogradu, a kralj Aleksandar mu je uručio Orden Svetog Save prvog stepena za doprinos popularizaciji filmske umetnosti.

Početkom tridesetih, Petrović se preselio u Nemačku, gde je do Drugog svetskog rata nastupao u gotovo četrdeset filmova značajnih reditelja poput Karla Lamača, Riharda Osvalda i Augusta Đenine.

U tada jednoj od prvih kinematografskih koprodukcija u Jugoslaviji, filmu "Princ Koral" iz 1937. godine, igrao je jednu od glavnih uloga, a partnerka mu je bila naša Ite Rina.

Foto: Profimedia

Tokom rata, Petrović je nastavio da snima, uključujući i jedini propagandni film u karijeri, "Neprijatelji" (1940), pod pritiskom tadašnje političke situacije. Nakon rata, napustio je novostvorenu Mađarsku i nastavio karijeru u Nemačkoj, gde je narednih petnaest godina nastupao u epizodnim ulogama i ostao jedan od najtraženijih glumaca na nemačkom govornom području.

Njegov poslednji veliki uspeh zabeležen je u francuskom filmu "Lift za gubilište" (1957), a dva godine kasnije odigrao je poslednju ulogu u američkom filmu "Putovanje Anatola Litvaka".

Petrović je kraće boravio u Jugoslaviji 1953. godine snimajući jugoslovensko-zapadnonemački film "Jednom kada se ponovno vratim", poznatiji kod nas kao "Dalmatinska svadba".

Foto: Profimedia

Ipak, većina njegovih filmova danas je zaboravljena, delom zbog činjenice da je glumio u nemačkim filmovima tokom Hitlerove vladavine, iako su u pitanju uglavnom bili ljubavni filmovi, a delom zbog njegovog posleratnog rada na Radiju Slobodna Evropa, koji mu domaća ideologija nikad nije oprostila.

Iako je tečno govorio mađarski, nemački, francuski i engleski jezik, autograme je davao isključivo na srpskoj ćirilici. Bio je oženjen nemčkom glumicom i pevačicom Fridel Šuster.

Preminuo je 18. oktobra 1962. godine u Nemačkoj.

Jugoslovenska kinoteka posvetila mu je 2017. godinu prikazivanjem njegovih filmova i sećanjem na ovog izuzetnog umetnika, koji je bio most između evropske i holivudske kinematografije, ali je danas, nažalost, gotovo zaboravljen.