Smeh koji ne stari: Pet domaćih komedija koje morate pogledati bar jednom

Od "Maratonaca" i "Ko to tamo peva" do "Tesne kože", "Žikine dinastije" i "Balkanskog špijuna", ovo su domaće komedije koje su obeležile generacije gledalaca i čije replike se i danas prepričavaju.

Postoje filmovi koje pogledamo jednom i zaboravimo, ali postoje i oni kojima se vraćamo iznova. Domaće komedije definitivno pripadaju ovoj drugoj grupi.

Posebno su jugoslovenska i srpska kinematografija iznedrile veliki broj ostvarenja koja su uspevala da nasmeju publiku, ali i da kroz humor prikažu društvo, porodicu, mentalitet i svakodnevni život. Neke od tih replika postale su deo svakodnevnog govora, dok su njihovi junaci zauvek ostali upisani u kolektivno sećanje.

Predstavljamo pet naslova, odnosno serijala, koji su postali nezaobilazni deo domaće filmske kulture.

"Maratonci trče počasni krug"

Kada je Slobodan Šijan 1982. godine snimio "Maratonce trče počasni krug", prema scenariju Dušana Kovačevića, dobili smo jednu od najpoznatijih crnih komedija domaće kinematografije. Film prati porodicu Topalović, koja se generacijama bavi pogrebničkim poslom, a sukobi među članovima porodice postaju sve bizarniji.

U filmu su igrali velikani domaćeg glumišta - Mija Aleksić, Pavle Vuisić, Danilo Bata Stojković, Bogdan Diklić, Zoran Radmilović, Bora Todorović, Seka Sablić i drugi.

Posebnost "Maratonaca" upravo je u tome što iza urnebesnih situacija stoje crni humor, apsurd i priča o porodičnim odnosima. Zbog toga film ni danas ne deluje zastarelo.

Mnoge replike iz filma odavno su postale deo popularne kulture, a "Maratonci trče počasni krug" danas imaju status kultnog ostvarenja.

"Ko to tamo peva"

"Ko to tamo peva" Slobodana Šijana iz 1980. godine jedan je od najpoznatijih domaćih filmova svih vremena.

Radnja se odvija tokom putovanja grupe različitih putnika autobusom iz unutrašnjosti Srbije prema Beogradu, neposredno pred početak Drugog svetskog rata. Naizgled obično putovanje pretvara se u niz komičnih, apsurdnih i sve ozbiljnijih situacija.

Scenario je napisao Dušan Kovačević, a u filmu su igrali Pavle Vuisić, Dragan Nikolić, Danilo Bata Stojković, Taško Načić, Aleksandar Berček i drugi veliki glumci.

Iako je film prvenstveno komedija, iza humora se krije mnogo ozbiljnija priča. Putnici predstavljaju različite karaktere i društvene slojeve, dok njihovo putovanje postaje svojevrsna metafora jednog društva koje se nalazi pred velikim istorijskim lomom.

Zbog toga "Ko to tamo peva" nije samo komedija kojoj se publika smeje, to je film koji svaki put može da se gleda iz drugačijeg ugla.

"Tesna koža"

Ako postoji film koji je obeležio domaću komediju osamdesetih godina, onda je to svakako "Tesna koža".

Prvi film serijala pojavio se 1982. godine, a glavnog junaka Dimitrija Pantića igrao je Nikola Simić. Njegove svakodnevne muke, sukobi na poslu i problemi u privatnom životu postali su osnova za niz komičnih situacija.

Nikola Simić upravo je zahvaljujući ovakvim ulogama postao jedan od najprepoznatljivijih glumaca domaće komedije.

"Tesna koža" je uspela da kroz humor prikaže kancelarijsku svakodnevicu, odnose između zaposlenih i nadređenih, ali i večite probleme običnog čoveka.

Serijal ima ukupno četiri nastavka.

"Lude godine"

Kada se govori o domaćim komedijama koje su obeležile više generacija, nemoguće je zaobići serijal "Lude godine", koji je publika vremenom prekrstila u "Žikina dinastija".

Sve je počelo filmom "Lude godine" iz 1977. godine, koji je pratio mladi par Bobu i Mariju. Međutim, posebnu pažnju publike ubrzo su privukli njihovi roditelji, Živorad Žika Pavlović, koga je igrao Dragomir Bojanić Gidra, i Milan Todorović, u tumačenju Marka Todorovića.

Upravo su njih dvojica postali centralne figure kasnijih nastavaka, a serijal je dobio ukupno deset filmova.

Sedmi film, "Žikina dinastija", iz 1985. godine, dao je naziv po kojem je čitav serijal ostao poznat širokoj publici.

Dragomir Bojanić Gidra kao Žika postao je jedan od najvoljenijih komičnih likova domaće kinematografije. Njegov temperament, sukobi sa prijateljem Milanom i odnos prema porodici obezbedili su filmovima ogromnu popularnost.

"Balkanski špijun"

Dušan Kovačević je 1984. godine, zajedno sa Božidarom Nikolićem, režirao "Balkanskog špijuna", film koji je humor koristio da govori o paranoji, strahu, političkoj atmosferi i životu običnog čoveka.

Glavnog junaka Iliju Čvorovića igrao je Danilo Bata Stojković, dok je Mira Banjac tumačila njegovu suprugu Danicu. Film prati Iliju, penzionera koji postaje uveren da je njegov podstanar zapravo opasan neprijateljski agent.

Iz te osnovne premise razvija se niz apsurdnih situacija, ali "Balkanski špijun" nikada nije samo obična komedija. Kroz humor prikazuje društvo u kojem strah i sumnja mogu da prerastu u opsesiju.

Upravo zbog toga film je ostao aktuelan i decenijama nakon premijere, dok su pojedine replike i danas deo svakodnevnog govora.