Srednjovekovna cenzura u Vukanovom jevanđelju otkrivena u Nacionalnoj biblioteci Rusije – Ova istina intrigira

U Nacionalnoj biblioteci Rusije, u južnoslovenskom fundusu, čuvaju se stari i izuzetno važni srpski rukopisi, među kojima je i Vukanovo jevanđelje.

Srpska istorija je bogata i složena, prepuna značajnih ličnosti, događaja i kulturnih dostignuća, ali neki od naših najstarijih spisa sačuvali su se i van granica zemlje.

Vukanovo jevanđelje najstariji je rukopis raškog pravopisa, pisan oko 1202. godine u pećinama iznad Starog Rasa. Pored njega tu se nalaze i Radoslavljevo jevanđelje iz 15. veka i još oko 370 srednjovekovnih srpskih rukopisa.

Za razliku od poznatog Miroslavljevog jevanđelja, Vukanovo je manje poznato i gotovo zaboravljeno, ali je po kulturnom i duhovnom značaju jednako važno.

Knjiga je bogoslužbeni jevanđelistar, pisana za crkvene potrebe, sa tekstovima Novog zaveta, a njen glavni pisar bio je starac Simeon, koji je zapisao i zanimljive detalje o vremenu nastanka.

Foto: Shuterstock

Srednjovekovna cenzura u ovom rukopisu

Posebno intrigira srednjovekovna cenzura u ovom rukopisu.

Izbrisana posveta knezu Vukanu otkriva političke tenzije u Srbiji nakon smrti Stefana Nemanje. Zapis ukazuje da je delo zapravo bilo posvećeno samom Stefanu Nemanji, a cenzurisanje posvete omogućava precizno datiranje knjige između 1200. i 1202.

Vukanovo jevanđelje je manjih dimenzija od Miroslavljevog, ali sadrži jedinstvene minijature. Na prvoj strani je prikazan Sveti apostol Jovan, starac u vizantijskom stilu, dok je na 76. listu naslikan mladi Hrist Emanuel - dečak sa golim nogama, simbolično prikazan kao mladi princ. Takvi detalji daju uvid u srednjovekovni život i rad pisara.

Foto: printscreen RTS

Iako jednostavnije u izgledu od Miroslavljevog jevanđelja, Vukanovo jevanđelje je neprocenjivo po kulturnom i duhovnom značaju, predstavljajući dragoceni zapis srpske istorije, umetnosti i religije.

Očuvani u Nacionalnoj biblioteci Rusije, ovi srednjovekovni srpski rukopisi potvrđuju dugu i duboku vezu između Srbije i Rusije kroz vekove - kako u duhovnoj i kulturnoj razmeni, tako i u očuvanju zajedničke slovenske baštine, prenosi portal SrbijuVolimo.

Zahvaljujući ruskim čuvarima knjiga, danas imamo priliku da proučavamo Vukanovo jevanđelje i druge dragocene spise, koji nam otkrivaju istoriju, umetnost i duhovni život srednjovekovne Srbije.

Ostavite komentar

Pravila komentarisanja:

Komentare objavljujemo prema vremenu njihovog pristizanja. Prednost u objavljivanju komentara imaće registrovani korisnici. Molimo Vas da ne pišete komentare velikim slovima, kao i da vodite računa o pravopisu.

Redakcija Informer.rs zadržava pravo izbora, brisanja komentara, ili modifikacije komentara koji će biti objavljeni. Prema Zakonu o informisanju zabranjeno je objavljivanje svih sadržaja koji podstiču diskriminaciju, mržnju ili nasilje protiv lica ili grupe lica zbog njihovog pripadanja ili nepripadanja određenoj rasi, veri, naciji, etničkoj grupi, polu ili zbog njihovog seksualnog opredeljenja.

Nećemo objavljivati komentare koji sadrže govor mržnje, psovke i uvrede. Sadržaj objavljenih komentara ne predstavlja stavove redakcije Informera ili portala Informer.rs, već isključivo stavove autora komentara.

Sugestije ili primedbe možete da šaljete na redakcija@informer.rs.