Srbija u crvenom! Ambrozija u jeku cvetanja, a još jedna biljka muči alergične: Evo u kojim mestima je najgora situacija!

U ovom trenutku Srbija se nalazi u glavnom delu sezone cvetanja ambrozije, kada ova "agresivna" biljka emituje velike količine polena u vazduhu. Alergični su prve simptome počeli da osećaju, kako kažu, još pre dve nedelje, međutim, situacija je sada ušla u crveno, što potvrđuju i merne stanice.

Prema sajtu xEco, najalarmantinija situacija trenutno je u Sremskoj Mitrovici, Novom Beogradu, Zlatiboru, Vršcu, Obrenovcu, Valjevu i Hajdukovu, gde je koncentracija polena vrlo visoka. Nešto manja je u Kuli, Kikindi, Kažnjiži, Bečeju, Kragujevcu, Čukarici, Somboru, Vrbasu, Zrenjaninu, Kraljevu, Kruševcu, Loznici, Vranju, Požarevcu, Zaječaru, Sokobanji, Čačku, Pančevu i Novom Pazaru, ali su i ovi gradovi ipak u crvenom!

S obzirom na to da je došao je avgust, a sa njim i cvetanje korosvkih biljaka koje će trajati sve do kraja septembra, ovaj period će karakterisati višednevna visoka koncentracija polena u vazduhu, među kojima je kao najsnažniji alergen, ruderalna korovska invazivna biljna vrsta, čuvena ambrozija, ističu za Telegraf.rs iz Zavoda za biocide i medicinsku ekologiju.

Iz Zavoda objašnjavaju da, na teritoriji Republike Srbije, Agencija za zaštitu životne sredine sprovodi monitoring kvaliteta aeroalergenog polena na 29 mernih mesta, u cilju utvrđivanja kvaliteta vazduha životne sredine i stepena prisutnosti aeroalergenog polena.

Dobijeni podaci i analiza istih se koristi za praćenje prostorne i vremenske dinamike polena, praćenja trendova i prognozu radi preduzimanja odgovarajućih mera za zaštitu i očuvanje zdravlja ljudi i unapređenje životne sredine.

- Jedno od mernih mesta se nalazi na teritoriji opštine Čukarica u krugu Zavoda za biocide i medicinsku ekologiju. Na navedenom mernom mestu stručna lica Zavoda za biocide i medicinsku ekologiju vrše detekciju po tipu polena za sve vrste korovskih biljaka koje cvetaju u momentu merenja, mere koncentraciju polena biljaka u vazduhu na sedmičnom nivou sa predikcijom trenda za naredni period. Navedeni podaci se dostavljaju Agenciji za zaštitu životne sredine u Beogradu - dodali su.

Foto: printscreen/xEco

U ovom trenutku nalazimo se u glavnom delu sezone cvetanja ambrozije odnosno, kako navode, u periodu punog cvetanja kada biljka emituje velike količine polena u vazduh.

- Podaci dobijeni merenjem prisustva i koncentracije polena ambrozije sa 29 mernih mesta na teritoriji republike Srbije ukazuju da se u vazduhu nalaze umereno visoke koncentracije polena ambrozije koje kod alergičnih osoba mogu izazvati alergijsku reakciju, ali i prisustvo visokih koncentracija polena koprive koja je takođe snažan alergen, a što predstavlja trend koji je uočen zadnjih godina - otkrivaju iz zavoda.

Ambrozija, polen, korovske biljke...

Uočeno je, osim ambrozije, povećanje koncentracije polena u vazduhu i drugih korovskih biljaka što govori o smanjenom intenzitetu aktivnosti na njihovom suzbijanju i uništavanju.

- Na teritoriji grada Beograda 2024. godine, Zavod za biocide i medicinsku ekologiju je sproveo monitoring na površini od 4.000 hektara kojim su dominantno obuhvaćene neuređene javne površine, kao i površine pored puteva, kanala, nasipa i drugih staništa pod antropogenim uticajem. Takođe su monitoringom obuhvaćene poljoprivredne površine, prioritetno one koje su pod okopavinama i žitaricama u fazi skidanja useva (strništa). S obzirom na to da od ukupne površine teritorije grada Beograda koja se prostire na oko 3227 km2, 45% čine korišćene poljoprivredne površine. To je važno znati iz razloga što je biljka ambrozija prvobitno zauzimala ruderalna staništa, a danas ona sve više postaje rezident na poljoprivrednom zemljištu - napominju iz Zavoda.

Foto: pexels.com

Stanje u Beogradu

U gradskim opštinama Palilula, Obrenovac, Lazarevac i Mladenovac monitoringom su utvrđene veće populacije biljke ambrozije, gde u strukturi ukupnih površina, kako kažu, najveći udeo ima poljoprivredno obradivo i neobradivo zemljište.

- S obzirom da se na teritoriji grada Beograda nije sprovodio hemijski tretman suzbijanja alergene biljke ambrozije od 2022. godine, Ministarstvo zdravlja uložilo je napore preko aktivnosti Zavoda za biocide i medicinsku ekologiju da se u 2024. godini vrši hemijsko suzbijanje i uništavanje korovske biljke ambrozije na neuređenim javnim površinama imajući u vidu štetan uticaj koje ova biljka ima na zdravlje humane populacije. Ciljano suzbijanje i uništavnja korvske biljke ambrozije na neuređenim javnim površinama sprovodi Zavod za biocide i medicisnsku ekologiju i od početka jula do prve dekade avgusta meseca ista je suzbijena na oko 120 hektara - naglašavaju iz Zavoda.

Foto: Shutterstock

Kako bi efekti ciljanog hemijskog suzbijanja ambrozije na neuređenim javnim površinama bili zadovoljavajući, iz Zavoda apeluju na vlasnike i korisnike obrađenog i neobrađenog poljoprivrednog zemljišta, kao i subjekte koji održavaju površine pored puteva i pruga, subjekte koji upravljaju vodotokovima i kanalima, parkovima, grobljimai drugim zelenim površinama da preduzimaju mere na suzbijanju korovske biljke ambrozije, u skladu sa Uredbom o merama za suzbijane i uništavanje korovske biljke ambrozije iz 2006. godine.

- Ambrozija ima negativan uticaj na zdravlje ljudi. Imajući u vidu invazivni karakter ove vrste (brzo se širi, dobar kompetitor) visok reproduktivni potencijal, visoku klijavost semena preko 60%, dugovečnost semena živi do 40 godina, kao i višedecenijsko prisustvo ove biljke na teritoriji Republike Srbije čime su stvorene značajne rezerve semena u zemljištu, može se reći da ona predstvalja i predstavljaće dugoročni problem u čije rešavanje moraju biti uključene sve relevantne državne institucije, društveni i privredni subjekti kao i svaki pojedinac na svom imanju, okućnici, dvorištu - zaključuju za Telegraf.rs

Pristup suzbijanju i uništavanju ove biljke mora biti integralnog karaktera, što podrazumeva, kako napominju, i primenu svih raspoloživih mera od mehaničkih, agrotehničkih, hemijskih, bioloških i vrlo važnih mera administrativnog karaktera.