Ubio ga Gestapo, a izdala ga žena: Ovo niste znali o "crvenom generalu" - Jedan grad nosi njegovo ime

Na današnji dan 1942. godine ubijen je Žarko Zrenjanin Uča, član CK KPJ, politički sekretar Pokrajinskog komiteta KPJ za Vojvodinu, organizator ustanka u Vojvodini i narodni heroj Jugoslavije.

Danas najveći grad Banata - Zrenjanin i mnoge osnovne i srednje škole nose ime ovog junaka.

U vreme martovskih događaja početkom '40-ih godina najviše radi u Banatu i inicijator je stvaranja partizanskih odreda i njihovih oružanih akcija u julu 1941. godine. Posle teških udaraca koje su organizacije KPJ u Banatu i Bačkoj pretrpele u leto i jesen 1941, radi na obnavljanju i konsolidaciji Partije, razrađujući taktiku borbe u skladu tamošnjim uslovima.

Zrenjanin je smatrao da je moskovska protivofanziva znak da KPJ bude spremna za događaje koji bi mogli nastati porazom Wehrmachta. PK KPJ za Vojvodinu upozorava 1. februara 1942. organizacije Bačke i Baranje da se pripremaju za preuzimanje vlasti, što je u to vreme jedinstven slučaj u Jugoslaviji.

Foto: wikipedia

Pokrajinsko partijsko rukovodstvo u cirkularu okružnim i mesnim komitetima i sreskim rukovodstvima KPJ i SKOJ-a u Bačkoj i Baranji ocenjuje situaciju kao „krajnje revolucionarnu", jer svakog časa može „da nastupi revolucionarna kriza - momenat za oružani ustanak". U ovom poverljivom cirkularu se kaže:

"Nacionalne snage postavljaju kao svoj krajnji cilj - oslobođenje od okupatora i povratak uglavnom starog stanja. Mi, pak, oslobođenje od okupatora smatramo za prelaznu fazu borbe na putu ka našem krajnjem cilju - izvojevanju sovjetske vlasti".

Gestapo je činio velike napore i organizovao brojne snage da uhvati „crvenog generala“, kako su Zrenjanina nazivali. Početkom novembra 1942. godine, Tito je pozvao Zrenjanina da dođe na slobodnu teritoriju zapadne Bosne i prisustvuje Prvom zasedanju AVNOJ-a.

Foto: Shutterstock

Prilikom priprema za odlazak u Srem, i dalje u zapadnu Bosnu, Zrenjanin je prokazan Gestapu i ubijen je 4. novembra 1942. u selu Pavlišu, kod Vršca.

Izdala ga je Zorka Roknić Kragić, koja je nakon toga streljana od strane Partizana.