Šta je projekat "Zlatna kupola" i koliko novca je za njega potrebno? Ovoj cifri se niko nije nadao (FOTO/VIDEO)

Ambiciozni američki odbrambeni sistem pod nazivom "Zlatna kupola" mogao bi da košta više od jednog biliona dolara, što je daleko iznad početne procene od 175 milijardi dolara koju je najavio predsednik Donald Tramp, objavljeno je u analizi "Blumberga".

Inicijativa, koja ima za cilj da zaštiti zemlju od svakog stranog vazdušnog napada putem slojeva kopnene, vazdušne i svemirske odbrane, suočava se sa tehničkim i budžetskim izazovima bez presedana.

Do sada se strategija SAD oslanjala na nuklearnu odvraćajuću moć i nekoliko kopnenih presretača u Aljasci i Kaliforniji.

Novi projekat namerava da ide mnogo dalje, sa slojevima odbrane koji uključuju od orbitalnih raketa-presretača do kopnenih sistema protiv dronova.

Svemirski presretači – tehnologija koja još ne postoji

Središte "Zlatne kupole" bili bi svemirski presretači sposobni da uništavaju rakete u letu, koji bi morali da deluju u orbiti, otkrivajući i eliminišući pretnje u najranijim fazama lansiranja.

Problem je u tome što takva tehnologija još ne postoji.

Da bi ispunile izvršno naređenje, SAD bi morale da dizajniraju, proizvedu i lansiraju hiljade presretača i satelita – zadatak koji bi koštao desetine, ako ne i stotine milijardi dolara i zahtevao više godina razvoja.

Projekat "Zlatna kupola" nedavno je zvanično počeo, pošto je objavljeno da su dodeljeni ugovori kompanijama koje će raditi na razvitku prototipa svemirskih presretača.

Ugovori uključuju razvoj faznih presretača koji uništavaju projektil dok ulazi u svemir, kao i komandne stanice za koordinaciju satelitskih signala i lansiranje presretača prema cilju.

Industrijski eksperti procenjuju da bi izgradnja i testiranje jednog svemirskog presretača moglo da košta između 200 miliona i dve milijarde dolara.

Ovakav program predstavlja novi pristup protivraketnoj odbrani, postavljajući oružje u orbitu kako bi pretnje bile uništene ranije nego što to omogućavaju sadašnji sistemi sa zemlje, pojasnio je Rojters.

Ugovore su dobile kompanije među kojima su "Nortrop Gruman", "Tru anomali", "Lokid Martin" i "Anduril"...

Foto: Tanjug/AP

 

Troškovi koji prevazilaze sva očekivanja

Tramp je procenio da će plan koštati 175 milijardi dolara i biti spreman do 2029. godine. Ipak, stručnjaci za odbranu veruju da su te brojke izuzetno optimistične.

Prema nedavnim računicama, kompletan sistem mogao bi da premaši 1,1 bilion dolara – više od pet puta više u odnosu na prvobitnu procenu. Samo "svemirski sloj" mogao bi da košta između 161 i 542 milijarde dolara, bez uračunatog održavanja, osoblja ili istraživanja i razvoja.

Čak i ograničenija verzija, namenjena isključivo navodnoj odbrani od Rusije, koštala bi oko 844,4 milijarde dolara.

Agencija za raketnu odbranu (MDA) izabrala je oko 1.000 kompanija da podnesu predloge, među kojima su giganti poput "Vajasata", "Roket laba" i "Delojta". Ove kompanije mogle bi da dobiju pristup fondovima u vrednosti od 151 milijardu dolara koji još nisu raspodeljeni.

Američka Kosmička sila (USSF) već radi na satelitima naredne generacije za praćenje raketa iz svemira, ali početni ugovori za razvoj presretačke tehnologije bili su relativno skromni – manji od devet miliona dolara po ugovoru.

Pentagon tvrdi da je osnovna arhitektura projekta "Zlatna kupola" definisana, iako se planovi za njegovu realizaciju i dalje razmatraju.