Svete, spremi se! Ovi teroristi sada preuzimaju Siriju! Kreće pakao nezamislivih razmera, povampirena Al-Kaida dobila svoju državu!

Režim sirijskog predsednika Bašara al-Asada, čija je porodica vladala Sirijom više od 50 godina, srušen je nakon munjevite ofanzive pobunjeničkih snaga. Ključnu ulogu u ovom prevratu odigrala je islamistička teroristička organizacija Hajat Tahrir al-Šam (HTŠ), čija je istorija usko povezana sa sirijskim sukobom.

HTŠ, prvobitno poznat kao Džabhat al-Nusra, osnovan je 2011. godine kao sirijski ogranak Al-Kaide. Među osnivačima organizacije bio je i ubijeni lider Islamske države, Abu Bakr al-Bagdadi. Ova grupa brzo je postala jedna od najefikasnijih, ali i najsurovijih snaga u borbi protiv režima Bašara al-Asada.

Godine 2016, vođa organizacije, Abu Muhamed al-Džulani, objavio je raskid veza s Al-Kaidom i formirao novu grupaciju pod nazivom Hajat Tahrir al-Šam. Ipak, HTŠ ostaje na listama terorističkih organizacija u većini zemalja.

Četiri godine relativnog mira

Posle 2020. godine, kada je uz posredovanje Rusije i Turske postignut sporazum o prekidu vatre, sukobi u Siriji značajno su se smirili. Predsednik Asad zadržao je kontrolu nad većim gradovima, dok su pojedine oblasti, poput kurdskih regiona na severoistoku, funkcionisale de facto autonomno.

Najveća nestabilnost zadržala se u provinciji Idlib, poslednjem velikom uporištu opozicije, gde je utočište našlo oko četiri miliona ljudi, među kojima je veliki broj izbeglica.

Iznenadna ofanziva na Alep

Hajat Tahrir al-Šam pokrenuo je iznenadnu ofanzivu na sever Sirije, uključujući strateški važan grad Alep. Ovo nasilje označilo je kraj perioda zatišja i preokret u sukobu.

Tokom prethodnih borbi za Alep, Asadove snage oslanjale su se na rusku avijaciju i iranske kopnene snage, uključujući milicije Hezbolaha. Međutim, nedavni izraelski napadi na Hezbolah u Libanu i Siriji, kao i smrt nekoliko iranskih vojnih lidera, oslabili su Asadove saveznike, što je omogućilo HTŠ-u da pokrene novu ofanzivu.

Ciljevi Hajata Tahrir al-Šama

Iako je HTŠ formalno raskinuo veze s Al-Kaidom, njegovi pokušaji legitimizacije često su ugroženi optužbama za ozbiljna kršenja ljudskih prava. Cilj grupe ostaje ograničen na uspostavljanje fundamentalističke islamske vlasti u Siriji, bez ambicija za stvaranjem globalnog kalifata poput Islamske države.