Znate li kako je Banovo brdo dobilo ime?

Na Banovom brdu u Beogradu, na letnjoj sceni u parku u Požeškoj ulici sinoć je počeo osmi muzičko-filmski festival Letnji dan - Matija Ban!

I nije slučajno što u nazivu ima ime čuvenog književnika, profesora i diplomate Matije Bana. 

Mnogi Beograđani, možda čak i oni koji ovde žive, i ne znaju zašto je i kada ovo naselje dobilo ime Banovo brdo. 

Iznad Ade Ciganlije i beogradskog hipodroma, Banovo brdo je danas deo opštine Čukarica, na kojem se nalazi moderno naselje višespratnica.

U kartama austrijskog porekla s početka XIX veka ovaj predeo je bio upisan kao Repiško brdo. Za vreme turske vlasti bilo je Golo brdo, a u knjigama postoji i ime Ordija. 

Tako je bilo dok nije došao Matija Ban i zaljubio se u ovaj kraj!

Podneo je molbu Beogradskoj opštini da mu se proda zemljište "na brdu daleko izvan Beograda", da bi tamo sagradio lep letnjikovac u srpskom stilu. 

Foto: wikimedia

 

Odbornici su odlučili da mu traženo zemljište poklone, a ne prodaju, smatrajući da je to ovaj veliki patriota zaslužio.

Matija Ban je obavljao poverljive poslove za srpsku vladu i istovremeno se bavio književnošću. 

Po njemu se ceo kraj u početku nazivao Banovac, a posle njegove smrti 1903. godine - Banovo brdo!

 

 

Zadovoljan što se njegova ideja lepo razvija, održavo je reč i na svom imanju sagradio letnjikovac. To zdanje bilo je u šumadijskom stilu, imalo je i druge sporedne zgrade koje su pripadale tipično srpskoj, seoskoj okućnici.

Oko kuće se nalazila velika bašta sa cvećem.

Na ostalom prostoru podigao je vinograde i voćnjake, a gajio je pšenicu i kukuruz. Bašta je bila puna raskošnog cveća, koje je donosio iz Dubrovnika i sa grčkih ostrva. U znak poštovanja, rasade dragocenog bilja donosili su mu beogradski trgovci koji su putovali po svetu. 

Ko je bio Matija Ban?

Srbin Matija Ban, rođen je 1818. godine u Petrovom selu, pored Dubrovnika. Prema nekim podacima doselio se u Beograd oko 1860. godine. 
Bio je predani borac za ujedinjenje svih južnoslavenskih naroda. Pisao je drame, epske i lirske pesme, istorijske i književne rasprave...

Od 1839. do 1844. boravio je u Turskoj, u Carigradu i u Bursi.
U Srbiji je bio poštovan a poveravane su mu diplomatske misije u ime Vlade u kojoj je jedno vreme bio i ministar. Bio je i redovni član SANU od 1858 godine.

Foto: wikimedia

 

U maju, 2022. godine na inicijativu Gradske opštine Čukarica i Udruženja "Stari Čukaričani" otkriven je spomenik Matiji Banu. Spomenik u bronzi, delo je akademskog vajara Ranka Đankovića a nalazi se na Šumadijskom trgu na Banovom brdu, ispred zgrade Gradske opštine Čukarica. 

Ostavite komentar

Pravila komentarisanja:

Komentare objavljujemo prema vremenu njihovog pristizanja. Prednost u objavljivanju komentara imaće registrovani korisnici. Molimo Vas da ne pišete komentare velikim slovima, kao i da vodite računa o pravopisu.

Redakcija Informer.rs zadržava pravo izbora, brisanja komentara, ili modifikacije komentara koji će biti objavljeni. Prema Zakonu o informisanju zabranjeno je objavljivanje svih sadržaja koji podstiču diskriminaciju, mržnju ili nasilje protiv lica ili grupe lica zbog njihovog pripadanja ili nepripadanja određenoj rasi, veri, naciji, etničkoj grupi, polu ili zbog njihovog seksualnog opredeljenja.

Nećemo objavljivati komentare koji sadrže govor mržnje, psovke i uvrede. Sadržaj objavljenih komentara ne predstavlja stavove redakcije Informera ili portala Informer.rs, već isključivo stavove autora komentara.

Sugestije ili primedbe možete da šaljete na redakcija@informer.rs.