HEROJI ŽIVE ZAUVEK! Na današnji dan umro je Gavrilo Princip!

Gavrilo Princip, čiji je atentat na austrougarskog prestolonaslednika Franca Ferdinanda u Sarajevu, poslužio Beču kao izgovor za vojnu invaziju na Srbiju, odsečene ruke, mučen poodmaklom tuberkulozom, umro je na današnji dan pre 99 godina u kazamatu u Terezijan u sadašnjoj Češkoj republici

Princip je rođen je u julu 1894. godine u okolini Grahova. Njegovo zdravlje od najranijeg detinjstva bilo je narušeno i bolovao je od tuberkuloze.

U Sarajevu je pohađao Trgovačku školu, a potom i gimnaziju iz koje je izbačen pošto je otkriveno da je član jedne antiaustrijske organizacije.

Zbog atentata na Franca Ferdinanda pred sud je 12. oktobra 1914. godine izvedeno 25 mladih ljudi. 

Od šest atentatora pet je bilo mlađih od 21 godine, što ih je, prema tadašnjem zakonu, činilo maloljetnim. 

Osuđeni su 29. oktobra na dugogodišnje zatvorske kazne i smrt vješanjem. Gavrilo, koji je bio maloljetan, osuđen je na 20 godina zatvora.

Nije doživeo da vidi kako mu se ostvario san 

Gavrilo Princip je umro sedam meseci i tri dana pre nego što je mogao da vidi kako se njegov san ostvario, kako se 1. decembra 1918. godine stvorila zemlja za koju je i uzeo i žrtvovao život: Jugoslavija.

Na zidu ćelije u Terezinu Princip je napisao: Naše će sjene lutati po Beču, hodati po dvoru, plašiti gospodu"

Državne vlasti Kraljevine SHS prenele su 1921. godine tela 25 osuđenih u Sarajevo, gde su sahranjeni u zajedničku grobnicu, kapelu vidovdanskih heroja.

Most u Sarajevu, nedaleko od mesta atentata, dobio je 1918. godine spomen-ploču i naziv po Gavrilu Principu. 

Vlasti Federacije BiH, koje ovaj čin ne smatraju istorijskim, promenile su naziv mosta u Latinska ćuprija, a ploču uklonile.

Rodna kuća Gavrila Principa, zapaljena je u Drugom svetskom ratu, a obnovljena 1964. godine kao muzej koji je čuvao uspomenu na junaka sa Tromeđe.

Bila je muzej sve do rata 1992-95. godine, kada je ponovo zapaljena.

Godišnjica smrti Gavrila Principa trebalo bi da nas podseti da je sloboda vrhovna i jedina nezamenljiva vrednost.

Nije izazvao Prvi svetski rat

Erik Hobsbaum, verovatno najznačajniji istoričar prošlog veka, napisao je u knjizi "Skraćena istorija 20. vijeka, od Prvog svetskog rata do hladnog rata" da je to vreme proteklo u znaku Gavrila Principa.

Na Principovom primeru istorija se pokazala kao sila koja svoje ostvarenje pronalazi tamo gde je savremenici ne prepoznaju, a i ne traže.

Gavrilo Princip, baš kao ni narod kome pripada, nije izazvao Prvi svetski rat, baš kao što ni uspomena na Principa, baš kao što ni narod kome Princip pripada, nisu izazvali ratove u SFRJ ili bombardovanje NATO-a.

Ubijeni nadvojvoda Franc Ferdinand, poznat po svojoj izrazito antisrpskoj i antijužnoslovenskoj politici, odgajivač ruža i strastveni lovac, a po mišljenju njegovog oca, cara Franje Josifa, sasvim nesposoban i bez ikakvih državničkih vrednosti, nije bio ni izbliza toliko važan da bi se zbog njega svet našao u ratu.

Atentat nije bio ni povod ni uzrok rata, a još manje je bio nešto nečuveno, nešto strašno i sasvim nerazumljivo. 

U to vreme Evropa je navikla na atentate. Sav kontinent je već nekoliko decenija buktao od nemira, strepnje i čežnje za uskraćenom i skoro doživljenom promenom.

U Evropi tog vremena, Evropi koja zna da hoće da sruši sebe samu, da izmeni svoju sliku, patetično okamenjenu carstvima i feudalnim odnosima koji su postali prepreka i teret nekom drugom svetu, atentat je bio prirodno, skoro pa i legitimno sredstvo borbe.

Sramotna revizija istorije

Reviziju istorije prvo su počeli nemački vojnici koji su 1941. godine uklonili spomen-ploču Gavrilu Principu i odneli je na dar Adolfu Hitleru. 

Spomen ploču ponovo su 1992. godine uklonile vlasti u Sarajevu.

Nažalost, reviziji istorije i stavovima Hitlera i Alije Izetbegovića pridružila se i zvanična Crna Gora u liku premijera Mila Đukanovića, koji je Gavrila Principa svrstao u teroriste.

Ostavite komentar

Pravila komentarisanja:

Komentare objavljujemo prema vremenu njihovog pristizanja. Prednost u objavljivanju komentara imaće registrovani korisnici. Molimo Vas da ne pišete komentare velikim slovima, kao i da vodite računa o pravopisu.

Redakcija Informer.rs zadržava pravo izbora, brisanja komentara, ili modifikacije komentara koji će biti objavljeni. Prema Zakonu o informisanju zabranjeno je objavljivanje svih sadržaja koji podstiču diskriminaciju, mržnju ili nasilje protiv lica ili grupe lica zbog njihovog pripadanja ili nepripadanja određenoj rasi, veri, naciji, etničkoj grupi, polu ili zbog njihovog seksualnog opredeljenja.

Nećemo objavljivati komentare koji sadrže govor mržnje, psovke i uvrede. Sadržaj objavljenih komentara ne predstavlja stavove redakcije Informera ili portala Informer.rs, već isključivo stavove autora komentara.

Sugestije ili primedbe možete da šaljete na redakcija@informer.rs.

komentari

stuns

pre 8 godina

Najveći srpski heroj!

4 0 Odgovori

Mirohito

pre 8 godina

U čemu je razlika između njega i Mire Barešića? Znači, Srbin koji ubija predstavnika međunarodno priznate držače je heroj, a Hrvat koji uradi isto je zločinac? Obojica su ubojice, ali kod Srba očito ne vrijede isti kriteriji za sve.

0 6 Odgovori

Ostavite komentar Svi komentari