Vukovi će spasti svet i sprečiti klimatske promene! Činjenice su neoborive, kako se toga ranije nismo setili!

Tim naučnika sa Univerziteta u Lidsu (Engleska, Velika Britanija) izneo je zanimljiv predlog za ponovno uvođenje vukova u Škotsku. Međutim, cilj nije samo obnavljanje biodiverziteta, već smanjenje emisije ugljen-dioksida.

Prema njihovoj studiji, uvođenje populacije vukova u regione kao što su Kerngorms, jugozapadno, centralno i severozapadno škotsko gorje, moglo bi da ukloni do milion tona CO2 iz atmosfere godišnje.

Vukovi su vekovima bili proganjani širom Evrope zbog ljudskih aktivnosti. U Engleskoj je kralj Edvard I (1272-1307) naredio njihovo istrebljenje, a do vladavine Henrija VII. (1485-1509) potpuno su nestali iz te zemlje.

Prirodno obnavljanje šuma

Oni su opstali u Škotskoj duže, ali su na kraju istrebljeni pre oko 250 godina. Još u 13. veku. postojale su nagrade za lov na vukove, a 1427. doneti su zakoni koji su obavezivali zemljoposednike da ih unište.

Bez prirodnih predatora, populacija jelena u Škotskoj je naglo porasla na oko 400.000 jedinki. Pošto se jeleni hrane mladim sadnicama, one sprečavaju obnavljanje šuma. Prema istraživačima, u kombinaciji sa prisustvom ovaca u određenim oblastima, jeleni sprečavaju prirodni rast drveća, a pokrivenost šumama u Škotskoj sada iznosi manje od 4%.

Koristeći Markovljev model odnosa predator-plen, naučnici su analizirali mogući uticaj povratka vukova. Model je pokazao da bi ponovna introdukcija dovela do populacije od oko 167 vukova, što bi smanjilo broj jelena na manje od četiri po kvadratnom kilometru. Ovakva promena bi omogućila prirodnu obnovu šumskih površina.

Prema proračunima, nove šume bi mogle da apsorbuju do milion tona CO2 godišnje, što je oko pet odsto planiranog uklanjanja ugljen-dioksida za UK. Finansijski, svaki vuk bi „vredio" otprilike 154.000 funti (186.200 evra) godišnje, s obzirom na trenutne troškove uklanjanja ugljenika.

Izazovi i moguća rešenja

Iako ideja ima naučnu podršku, njena implementacija nije bez izazova. Ponovno uvođenje vukova zahtevalo bi pažljivo upravljanje, posebno u blizini naselja i poljoprivrednih površina. 

- Postoji sve veće priznanje da se klimatska i biološka kriza ne mogu rešavati izolovano. Moramo proučiti prirodne procese, kao što je ponovno uvođenje vrsta, kako bismo obnovili degradirane ekosisteme, što može donijeti koristi i za klimu i za očuvanje prirode - tvrdi biolog Dominik Spraklen , nastavljajući.

Koautor studije Li Šofild naglašava potrebu za širokom javnom debatom: 

- Prepoznajemo da bi pre bilo kakvog ponovnog uvođenja vuka bilo ključno sprovesti opsežne konsultacije sa svim zainteresovanim stranama. Sukobi ljudi i životinja su uobičajeni i treba ih rješavati kroz javne politike koje uzimaju u obzir stavove lokalnog stanovništva - ističe on.

Povratak vukova u Škotsku mogao bi imati značajan uticaj na ekosistem i klimatske promene, ali ostaje pitanje da li će društvo biti spremno za taj korak.