Trese se Evropa! Rusija i SAD ponovo pokreću Severni tok: Vest šokirala svetsku javnost, na pomolu istorijski dogovor!

Oodređeni krugovi u administraciji Donalda Trampa razmatraju mogućnost ponovnog pokretanja „Severnog toka 2“ kao deo šire strategije poboljšanja odnosa sa Rusijom i stabilizacije evropskog energetskog tržišta, navodi Fajnenšel tajms.

Njihova vizija uključuje angažovanje američkih investitora, čime bi Vašington stekao uticaj na energetske tokove u Evropi.

Jedan od bivših visokopozicioniranih američkih zvaničnika izjavio je da bi uključivanjem „pouzdanih američkih investitora“, Rusija mogla povratiti imidž stabilnog energetskog partnera, dok bi američke firme ostvarivale pasivne prihode, piše Fajnenšel tajms.

Međutim, plan o obnovi gasovoda izazvao je zabrinutost među evropskim liderima, koji su se poslednjih nedelja intenzivno konsultovali na ovu temu. Evropska unija i Nemačka i dalje održavaju stroge sankcije prema ruskom energetskom sektoru, što predstavlja ozbiljnu prepreku za realizaciju ovog plana.

Ključni izazovi za ponovno pokretanje „Severnog toka 2“

Prema analizi Fajnenšel tajmsa, ostvarenje ovog plana zavisi od nekoliko ključnih faktora:

• Uklanjanje američkih sankcija – Vašington bi morao ukinuti mere uvedene protiv ruskog energetskog sektora i kompanija povezanih sa projektom.

• Saglasnost Rusije – Kremlj bi morao pristati na nastavak isporuka gasa preko gasovoda, što trenutno nije prioritet u ruskoj energetskoj strategiji.

• Zeleno svetlo iz Berlina i Brisela – Nemačka i Evropska unija morale bi dozvoliti nastavak tranzita gasa i omogućiti snabdevanje kupaca širom Evrope.

Portparol ruskog predsednika Dmitrij Peskov izjavio je da nije upoznat sa bilo kakvim pregovorima o ponovnom pokretanju gasovoda, dok je „Gasprom“ odbio da komentariše. Sam Matijas Varni, koji se nalazi pod američkim sankcijama, negirao je bilo kakve kontakte sa američkim političkim i poslovnim krugovima, ističući da se pridržava svih propisa koji se odnose na osobe pod sankcijama.

Neizvesnost projekta

Prema sudskim dokumentima iz januara 2025, švajcarska matična kompanija Nord Stream 2 AG dobila je četvoromesečnu odgodu u procesu bankrota. U obrazloženju se navodi da bi promene u američkoj administraciji, kao i parlamentarni izbori u Nemačkoj zakazani za februar 2025, mogli imati presudan uticaj na sudbinu gasovoda.

Nekoliko američkih investitora već je izrazilo interesovanje za ovaj projekat, dok je jedan konzorcijum izradio model saradnje sa „Gaspromom“ u slučaju ukidanja sankcija.

Ipak, iako bi obnova „Severnog toka 2“ mogla poslužiti kao pregovarački adut u potencijalnom mirovnom procesu između Rusije i Ukrajine, prepreke ostaju ogromne. Evropska unija ne pokazuje spremnost za ublažavanje sankcija Moskvi, dok su velike američke korporacije i dalje oprezne u vezi sa povratkom na rusko tržište.

Mogućnosti i verovatnoća realizacije

Obnova „Severnog toka 2“ mogla bi biti signal mogućeg popuštanja tenzija između SAD i Rusije, ali ostaje pitanje da li bi Evropa podržala takav potez.

Donald Tramp je ranije pokazivao pragmatičan pristup energetskoj politici, što se vidi kroz njegovu strategiju prema OPEK-u i Saudijskoj Arabiji, ali je nejasno koliko daleko može ići u približavanju Moskvi s obzirom na otpor u američkom establišmentu.

S jedne strane, Trampova administracija može koristiti ovaj projekat kao sredstvo pritiska u pregovorima o ukrajinskoj krizi. S druge strane, regulatorne, političke i ekonomske prepreke i dalje su ogromne, što čini realizaciju ovog plana neizvesnom u doglednoj budućnosti.

Kako se energetska kriza u Evropi produbljuje, a globalna dinamika pomera u korist novih igrača poput Kine i BRIKS-a, pitanje sudbine „Severnog toka 2“ ostaje otvoreno kao potencijalna karta u geopolitičkoj igri između SAD, Rusije i Evrope.