ISTORIJAT: SVETSKO PRVENSTVO 1954. - Titula Nemaca u najluđem finalu, teorije zavere, optužbe za doping i neslavan kraj "lake konjice"

Vodimo vas kroz istorijat Svetskih prvenstava, na redu je Mundijal 1954. godine

Svetsko prvenstvo u fudbalu 1954. godine je peto po redu i održano je u Švajcarskoj od 16. juna do 4. jula. Odlučeno je da Švajcarska bude domaćin na 50. godišnjicu postojanja FIFA, pošto je inače sedište te organizacije.

Prvenstvo je osvojila reprezentacija Zapadne Nemačke, prvi put u istoriji. U jednom od najzanimljivijih finala pobedili su Mađarsku sa 3:2. Bilo je to prvo prvenstvo koje je prenošeno preko TV i prvo koje je održano u kontinentalnoj državi. 

 

Finale kao nikad u istoriji

 

Finale su igrale Mađarska i Zapadna Nemačka, a taj meč ostaće upamćen kao jedan od najinteresantnijih i najkontroverznijih u istoriji fudbala!
Kladionice, stručnjaci i svi ljubitelji fudbala nisu imali dilemu da će to mađarska "laka konjica" rešiti u svoju korist. Imala je ubitačan napadački tandem Šandor Kočiš - Ferenc Puškaš, najbolji na svetu u tom periodu. Za sobom su imali fascinantan niz od 32 utakmice bez poraza, a u finalu i vođstvo od 2:0 već u prvih osam minuta.

 

Nema ko tada nije pomislio da je svetski šampion već poznat. Prvo je pogodio Puškaš, a onda i Zoltan Cibor. Međutim, odgovor Nemaca bio je ekspresan. Maks Morlok je svega dva minuta kasnije smanjio na 2:1, a Helmut Ran je u 18. minutu poravnao na 2:2. Do odluke se čekalo do 84. minuta, kada je Ran drugim pogotkom na stadionu "Vankdorf" u Bernu doneo Nemcima prvu titulu u istoriji.
Po tome je snimljen film "Čudo u Bernu", a Mađari dan-danas veruju da su pokradeni. Smatraju da je pre izjednačujućeg gola mađarski golman Gročiš fauliran. Osim toga, optužili su protivničke igrače da su tokom poluvremena koristili doping kako bi povećali snagu. To nikad nije dokazano, ali pojedini doktori tvrdili su da su nemački reprezentativci dobili injekcije C vitamina u poluvremenu. Kasnije je veliki broj njih dobio žuticu.

 

Sudija je tri minuta pre kraja poništio Puškašov gol, koji bi meč odveo u produžetke. Smatrao je da je u ofsajdu, iako kamera to nije mogla najjasnije da snimi. Očevici su dugo govorili da je sudija pogrešio kada je poništio pogodak. Može se reći da se Mađari nikad od toga nisu oporavili. Više nisu igrali ozbiljnu ulogu na Svetskim šampionatima.

 

Čudan sistem u grupnoj fazi

 

Na takmičenju je bilo 16 reprezentacija, podeljenih u četiri grupe. Svaka grupa imala je dva od osam tada prvo rangiranih reprezentacija sveta koje su izborile plasman na šampionat. Ostatak grupa bio je popunjen sa još dva tima. Zanimljivo, nije primenjen sistem igranja "svako sa svakim", već su nosioci igrali protiv dve ekipe slabijih koeficijenata. U slučaju nerešenih ishoda igrale bi se dodatne utakmice, koje su odlučivale ko prolazi u četvrtfinale.

 

Što se tiče grupa, iz prve su dalje prošli Brazil i Jugoslavija, koji su savladali Francusku, a potom remizirali u međusobnom okršaju. Ispale su reprezentacije Francuske i Meksika. Drugu grupu činili su Mađarska, Zapadna Nemačka, Turska i Južna Koreja, a dalje su prošle prve dve pomenute selekcije. Budući šampioni Nemci pobedom nad Turskom obezbedili su nokaut fazu, dok su zanimljivo, u "finalu pre finala" protiv Mađara doživeli pravi debakl. Ferenc Puškaš i Šandor Kočiš su ih prosto demolirali, pobedom od čak 8:3. Nemci su tek kroz plej-of sa Turcima (slavili 7:2) prošli dalje, a Mađari u tom momentu verovatno nisu ni slutili da će im se Nemačka u kasnijem finalu osvetiti za katastrofu.

Foto: Public

Što se tiče treće grupe, siguran prolazak dalje overile su selekcije tada aktuelnog šampiona Urugvaja i Austrije, dok su Čehoslovačka i Škotska ispale bez pobede i bez datog gola. Iz četvrte grupe prošli su Engleska i domaćin Švajcarska, a Italija i Belgija su okončale turnir.

 

Golovi kao na traci

 

Usledila je interesantna nokaut faza, počev od četvrtfinala. Izvučeni su parovi Brazil - Mađarska, Urugvaj - Engleska, Jugoslavija - Zapadna Nemačka i Austrija - Švajcarska. U prvom četvrtfinalnom meču Austrijanci su tukli Švajcarsu sa čak 7:5. Sami možete da uočite da su golgeteri na ovom prvenstvu bili vrlo efikasni, pa je ovaj Mundijal ostao upamćen sa najviše datih golova u proseku po meču, više od pet!
Drugo četvrtfinale igrali su Mađarska i Brazil, a meč su dobili Mađari sa 4:2. Taj meč ostao je upamćen kao jedan od najgrubljih u istoriji Svetskih prvenstava. Podeljena su tri crvena kartona, bilo je čak 42 prekršaja, kiša je padala sve vreme i maltene nije moglo da se igra. Ferenc Puškaš, tada najbolji svetski igrač, flašom u glavu je pogodio protivničkog igrača, pa je nastao opšti metež i među igračima. Porazbijali su reflektore, a taj meč je nazvan "Bitkom za Bern", s obzirom da je mesto odigravanja bio taj grad. Prema zapisima, Mađari su dobili debele batine nakon tog meča. Zanimljivo, niko zbog toga nije sankcionisan, jer je FIFA sve rešila da zataška.

 

Vladajući svetski prvak Urugvaj izbacio je Englesku (4:2), a Zapadna Nemačka bila je bolja od Jugoslavije. Beara, Čajkovski, Milutinović, Mitić, Bobek i Zebec nisu ništa mogli budućem prvaku sveta.
Usledilo je polufinale, u kojoj je su Nemci najavili da mogu do svetske titule. Demolirali su Austriju sa 6:1. Mađari su u istom terminu srušili aktuelnog prvaka Urugvaja, nakon produžetaka 4:2. U finalu su se, dakle, sastale ekipe koje su već igrale na ovom turniru i potvrđeno je ono nepisano pravilo da je teško srušiti jednog rivala dvaput na istom takmičenju.